Μονεμβασιά: Tο «πλωτό» κάστρο που συναρπάζει


Μια καστροπολιτεία σκαρφαλωμένη πάνω σε έναν άγριο, κάθετο βράχο. Η Μονεμβασιά, το «πέτρινο καράβι» του Γιάννη Ρίτσου, ταξιδεύει τους επισκέπτες σε αλλοτινούς καιρούς. Μέσα στα μεσαιωνικά τείχη της, παλιά αρχοντικά, πέτρινα σπίτια, βυζαντινές εκκλησίες, αψίδες, μαρμάρινοι αυτοκρατορικοί θρόνοι και λιθόστρωτα δρομάκια συνθέτουν ένα παραμυθένιο σκηνικό. 

Η Μονεμβασιά φαντάζει σαν πλωτό φρούριο, καθώς μόνο μια στενή λωρίδα γης, μια γέφυρα, τη συνδέει με τη στεριά. Εξ ου και το όνομά της, από τη σύνθεση των λέξεων «μόνη» και «έμβαση», δηλαδή τη μοναδική είσοδο που την ενώνει με τον έξω κόσμο. Ο επιβλητικός βράχος αποκόπηκε από τη Λακωνία στα τέλη του 4ου αιώνα μ.Χ. όταν σημειώθηκε ισχυρός σεισμός. Δύο αιώνες αργότερα, Λάκωνες κατέφυγαν εκεί για να προφυλαχθούν από τις αραβοσλαβικές επιδρομές, έχτισαν και οχύρωσαν την Άνω Πόλη, ενώ τον 11ο αιώνα χτίστηκε και η Κάτω Πόλη. 

Το κάστρο της Μονεμβασιάς υπήρξε ένα από τα σημαντικότερα της Πελοποννήσου, με ιδιαίτερα ενεργό ρόλο στην ιστορία της ευρύτερης περιοχής από τα βυζαντινά χρόνια μέχρι τον 19ο αιώνα. Βίωσε πολιορκίες, μάχες και αλλεπάλληλες κατακτήσεις Φράγκων, Ενετών, Βυζαντινών και Οθωμανών. Ωστόσο, κανείς δεν κατάφερε ποτέ να εκπορθήσει με έφοδο τη Μονεμβασιά, που στέκει ακόμη αγέρωχη και προσκαλεί τους ταξιδιώτες να την εξερευνήσουν.